Κυριακή, 9 Νοεμβρίου 2014

Λυσία Υπέρ Μαντιθέου,Διήγηση-Απόδειξη,14-17

Λυσία,Υπέρ Μαντιθέου,Διήγηση-Απόδειξη,14-17
Μετάφραση § 14
Όταν λοιπόν συγκεντρώθηκαν οι συνδημότες μου πριν από την εκστρατεία,επειδή γνώριζα ότι κάποιοι από αυτούς ήταν μεν έντιμοι πολίτες και πρόθυμοι,αλλά ότι είχαν έλλειψη από προμήθειες,είπα ότι πρέπει οι εύποροι να δίνουν τα απαραίτητα εφόδια στους φτωχούς.Και αυτό δεν το έδωσα ως συμβουλή μόνο στους άλλους,αλλά και εγώ ο ίδιος έδωσα τριάντα δραχμές σε δύο άνδρες,όχι επειδή είχα πολλά,αλλά για να γίνει αυτή μου η πράξη παράδειγμα στους άλλους.Ανεβείτε για χάρη μου στο βήμα και καταθέστε.
Μετάφραση  § 15
Μετά από αυτά λοιπόν,κύριοι βουλευτές,όταν έγινε η εκστρατεία στην Κόρινθο και όλοι γνώριζαν από πριν ότι θα χρειαστεί να κινδυνεύσουν,ενώ άλλοι απέφευγαν τη μάχη,εγώ κατόρθωσα να πολεμώ τους εχθρούς στην πρώτη γραμμή·και μάλιστα αν και η δική μας φυλή νικήθηκε και σκοτώθηκαν πάρα πολλοί,αποχώρησα από τη μάχη μετά τον υπερόπτη  Στειριέα,που έχει κατηγορήσει τους πάντες για δειλία.
Μετάφραση § 16
Και ύστερα από λίγες μέρες,μετά από αυτά,όταν είχαν καταληφθεί οχυρές θέσεις στην Κόρινθο,ώστε να μη μπορούν οι εχθροί να περάσουν,και όταν ο Αγησίλαος εισέβαλε στη Βοιωτία,αφού οι άρχοντες αποφάσισαν να αποσπάσουν μερικά τμήματα στρατού για να τους βοηθήσουν,παρόλο που όλοι γενικά φοβόντουσαν(δικαιολογημένα,κύριοι βουλευτές·ἠταν βέβαια φοβερό να βαδίζουμε σε έναν άλλο κίνδυνο,ενώ λίγο πρωτύτερα είχαμε σωθεί μόλις και μετά βίας)·εγώ τότε,αφού παρουσιάστηκα,προέτρεπα τον ταξίαρχο να στείλει το δικό μας τάγμα χωρίς κλήρωση.
Μετάφραση § 17
Επομένως,αν κάποιοι από σας οργίζονται εναντίον εκείνων που που έχουν την αξίωση να ασχολούνται με τα δημόσια πράγματα,αποφεύγουν όμως τις πολεμικές περιπέτειες,δεν μπορούν να έχουν δίκαια για μένα αυτή τη γνώμη·δεν εκτελούσα, φυσικά,με προθυμία μόνο διαταγές των αρχόντων αλλά τολμούσα και να ριψοκινδυνεύω.Και αυτά τα έκανα όχι επειδή πίστευα πως δεν είναι επικίνδυνο να πολεμά κανείς με τους Λακεδαιμονίους,αλλά για να κερδίσω όλα μου τα δίκαια,επειδή εσείς θα με θεωρούσατε καλύτερο γι'αυτά,αν κάποτε μπλεκόμουν άδικα σε δικαστικό αγώνα.Παρακαλώ,λοιπόν,ανεβείτε για χάρη μου ως μάρτυρες γι'αυτά. 
Σχολιασμός 
1.Οι στρατευμένοι συμπατριώτες και ο Μαντίθεος
Ο Μαντίθεος έκανε πρόταση να πληρώσουν οι εύποροι πολίτες κάποιο ποσό ώστε να καλυφθούν οι ανγκες των απόρων πολιτών του δήμου τους.Ο μισθός των 4 οβολών δεν επαρκούσε για την κάλυψη του οπλισμού των στρατιωτών και για τη συντήρηση των ίδιων.Ο ομιλητής σκοπεύει να γίνει παράδειγμα για τους υπόλοιπους συμπολίτες του,αλλά αυτό ήταν μια γενική τακτική των εύπορων Αθηναίων,να καλύπτουν δηλαδή τις ανάγκες των άπορων συμπατριωτών τους με κάποια πρόσθετη εισφορά.Η παραπάνω εισφορά ήταν προαιρετική,υπήρχαν όμως και περιπτώσεις όπου οι πλούσιοι Αθηναίοι ήταν υποχρεωμένοι να εισφέρουν στην πολιτεία και αυτό γινόταν στις λειτουργίες που ήταν οι εξής:
  • χορηγία:ανάληψη εξόδων για την προετοιμασία του χορού στις δραματικές ή μουσικές παραστάσεις
  • γυμνασιαρχία:τα έξοδα για την οργάνωση,την εκγύμναση και τη διατροφή των αθλητών που έπαιρναν μέρος σε λαμπαδηδρομίες  ή σε διάφορους αθλητικούς αγώνες
  • αρχιθεωρία:τα έξοδα που απαιτούνταν για την αποστολή αντιπροσώπων που στέλνονταν σε μεγάλες θρησκευτικές ή εθνικές γιορτές καθώς και σε ιερούς τόπους όπως στη Δήλο,στην Ολυμπία ή στους Δελφούς.
  • εστίασις:τα έξοδα για το γεύμα των πολιτών μιας φυλής,στην οποία ανήκε ο εστιάτορας,κατά τη διάρκεια μιας επίσημης γιορτής ή κάποιων αγώνων.
  • τριηραρχία:τα έξοδα για τον εξοπλισμό και την κατασκευή μιας τριήρους
  • εισφορά:έκτακτος φόρος για την κάλυψη εκτάκτων εξόδων της πόλης όπως για παράδειγμα ο πόλεμος.
2.Σε ποιο ιστορικό γεγονός αναφέρεται ο Μαντίθεος όταν μιλά για την εκστρατεία στην Κόρινθο;
Αναφέρεται στην εκστρατεία των Αθηναίων και των συμμάχων τους στην Κόρινθο ενεντίον των Λακεδαιμονίων του 394 π.Χ.Στην εκστρατεία συτή είχαν λάβει μέρος πάρα πολλές ελληνικές πόλεις όπως μας αναφέρει ο Ξενοφώντας με αρκετές χιλιάδες στρατό η καθεμιά.Η σύγκρουση προβλεπόταν σκληρή γιατί οι αντίπαλοι είχαν ισοδυναμία στρατού και γιατί προβλεπόταν ότι οι Λακεδαιμόνιοι θα νικήσουν.Πράγματι σκοτώθηκαν από τους Αθηναίους και τους συμμάχους τους 2800 άτομα ενώ από τους Σπαρτιάτες μόνο 8 και από τους συμμάχους τους 1100.Η μάχη χαρακτηρίστηκε μεγάλη και από τον Δημοσθένη στον λόγο του "Προς Λεπτίνην".Μάλιστα ο ΜΑντίθεος χρησιμοποιεί (οΛυσίας ουσιαστικά) τη μετοχή "δυστυχησάσης"και όχι "ηττηθείσης",αν και η Ακαμαντίδα φυλή στην οποία ανήκε ο Μαντίθεος αλλά και πέντε άλλες που βράθηκαν αντιμέτωπες με τους Λακεδαιμονίους υπέστησαν οδυνηρή ήττα.
3.Ο ηρωικός χαρακτήρας του Μαντίθεου
Φαίνεται από τα σημεία όπου αναφέρει ότι ο ίδιος πολέμησε μέχρι το τέλος ενώ άλλοι συμπολίτες του απέφευγαν να πολεμήσουν,και μάλιστα πολέμησε στην πρώτη γραμμή.Επίσης από το σημείο όπου ο ίδιος ζητά να παέι στην πρώτη γραμμή το δικό του τάγμα χωρίς κλήρωση και στην § 17 όταν αναφέρει ότι δεν εκτελούσε με προθυμία τις διαταγές των αρχόντων αλλά τολμούσε και να ρίχνεται στον κίνδυνο.Στην Αθήνα η αποφυγή της στρατιωτικής υπηρεσίας,η λιποταξία και η δειλία στη μάχη δεν επέτρεπαν στον πολίτη να αναλάβει δημόσια αξιώματα και του στερούσαν τα πολιτικά δικαιώματα.Ήταν μια ατιμωτική ποινή για μια ατιμωτική συμπεριφορά.Τον ηρωικό του χαρακτήρα των δείχνει ο Μαντίθεος με τέσσερις αντιθέσεις:
  • ἑτέρων ἀναδυομένων ἐγώ διεπραξάμην:οι άλλοι φοβούνταν ενώ ο ίδιος έλαβε μέρος στη μα΄χη ως οπλίτης και όχι ως ιππέας όπως εδικαιούτο.
  • καί μάλιστα τῆς ἡμετέρας φυλῆς...ὠνειδικότος:μετά τον θάνατο πολλών επικράτησε πανικός και άρχιοσε η υποχώρηση.Ο Μαντίθεος έφυγε από τους τελευταίους από το πεδίο της μάχης,υπερήφανος και ψύχραιμος.
  • φοβουμένων ἁπάντων...ἐγώ τόν ταξίαρχον έκέλευον:οι στρατιώτες φοβόντουσαν να έρθουν αντιμέτωποι με τον Αγησίλαο και τον στρατό του ενώ ο ίδιος ζήτησε να πάει ακληρωτί στην πρώτη γραμμή.
  • εἴ τινες ὑμῶν ὀργίζονται....ἐκ δέ τῶν κινδύνων ἀποδιδράσκουσιν:οι πρώτοι δεν έχουν υπηρετήσει την πατρίδα και επιδιώκουν να αναλάβουν δημόσια αξιώματα.Προφανώς ο Μαντίθεος  δικαιούται το δημόσιο αξίωμα και με το παραπάνω.
Η συμμετοχή των φυλών σε ριψοκίνδυνες αποστολές οριζόταν με κλήρο ώστε να μην κινδυνεύει πάντα η ίδια φυλή,να μην ευνοούνται κάποιες φυλές και να μην υπάρχουν διενέξεις μεταξύ των φυλών.
4.Τα ρεαλιστικά επιχειρήματα του Μαντίθεου
Γενικά η αναφορά στα πολεμικά κατορθώματα είναι το μεγάλο "χαρτί"του Μαντίθεου γιατί αποτελούν αδιαμφισβήτητα τεκμήρια της αγάπης του για την πατρίδα.Δεν είναι τυχαίο που ενώ για τον ιδιωτικό του βίο μας λέει ελάχιστα,για τον πολεμικό τους βίο αντίθετα αναπτύσσει σχεδόν τρεις παραγράφους.Είναι ένας αντιπροσωπευτικός τύπος πατριωτικής συνείδησης αλλά και αριστοκρατικού ήθους για υπεροχή και διάκριση.Δεν προβάλλονται όμως όλα αυτά με υπεροψία,πράγμα που θα δημιουργούσε αντιπάθεια και υποψίες,αλλά ως φιλοδοξίες ατόμου που ταυτίζεται με το κοινό καλό,με το καλό της πολιτείας και με τη σωτηρία της πατρίδας.Όποια κι αν είναι λοιπόν η καταγωγή του,λειτούργησε πάντα με γνώμονα το συμφέρον της πατρίδας και αυτό του δίνει το δικαίωμα να θέλει να την υπηρετήσει και στην ειρήνη με το βουλευτικό του αξίωμα.
Ασκήσεις
1.Να συνδέσετε τα ρήματα με τα πλάγια γράμματα με τα συνώνυμά τους από κάτω.
μάχομαι,ὀνειδίζω,φοβοῦμαι,νέμω,σκοπῶ,δεῖ,δέομαι,βοηθῶ,δίδωμι,δύναμαι,ἡγοῦμαι
πρέπει,ἱκετεύω,κελεύω,ἐπικουρῶ,παρέχω,προσφέρω,οἷός τ'εἰμί+απαρμφ.,ὁδηγῶ,ἄρχω,κρατῶ,δοκῶ,κρίνω,βουλεύομαι,φρονῶ,διαμερίζω,βόσκω,
ἀπολαύω,καρποῦμαι,δέδοικα,ὀκνῶ,ἐπιτιμῶ,ψέγω,αἰτιῶμαι,ἀγωνίζομαι,πολεμῶ.
2.Να βρείτε στα αρχαία ελληνικά τα αντώνυμα των παρακάτω ρημάτων:φυλάττω,πένομαι,λαγχάνω,ἐργάζομαι,ἀγανακτῶ,κακοπραγῶ.
3.Να γράψετε τα ρήματα της αρχαίας ελληνικής που παράγονται από τις λέξεις:πολίτης,ἐπιτήδεια,σεμνός,δειλία,βουλή,βελτίων,ὁδός.
4.Να βρείτε από ποια ρήματα της αρχαίας ελληνικής παράγονται οι παρακάτω λέξεις:ιστορία,είδηση,βέλος,βλήμα,βελόνη,σχολή,σχήμα,σχολέιο,σταθμός,στάδιο,στήλη,λήψη,
λαβή,ηγεμονία,ηγεμονία,εισηγητής,αδιήγητος,κτήμα,επίκτητος,κτήση,τάγμα,ταγός,τάξη,άτακτος,
βαθμός,βάθρο,βωμός,βήμα.
5.Να συνθέσετε το ρήμα πέμπω με τις προθέσεις:ἀνά,πρό,παρά,ἐκ,μετά και ἀπό και να γράψετε τη σημασία των συνθέτων στην αρχαία και τη νέα ελληνική.